Skip to content

Zulu and Southern African mythologies: spirits and creatures

30 spirits documented in the Kunda Codex

From the hills of KwaZulu to the plateaus of Zimbabwe, the peoples of Southern Africa developed powerful cosmologies where ancestors, storm spirits and shadow creatures coexist. Zulu tradition tells of Unkulunkulu, the first man, but also of the Tokoloshe and Inkanyamba, the storm serpent. The entries below document their major figures with sources.

INKANYAMBAAirantagoniste

INKANYAMBA

Le Serpent des Tempêtes / Ikanyamba

ZoulouAfrique du Sud

Esprit des Eaux

TOKOLOSHEEspritantagoniste

TOKOLOSHE

Le Nain Maléfique / Tikoloshe

ZoulouAfrique du Sud

Esprit-Gardien

UNKULUNKULUEspritallié

UNKULUNKULU

Ancêtre-créateur

ZoulouAfrique du Sud

Esprit Créateur

NYAMI NYAMIEauallié

NYAMI NYAMI

Eaux, protection

Shona / TongaZimbabwe / Zambie

Esprit des Eaux

MBABA MWANA WARESAEspritallié

MBABA MWANA WARESA

Fertilité, arc-en-ciel, bière

ZoulouAfrique du Sud

Esprit Créateur

HLAKANYANAEspritallié

HLAKANYANA

Filou, morale enfantine / Uhlakanyana

ZoulouAfrique du Sud

Esprit Ancestral

LESAEspritallié

LESA

Dieu suprême, bienveillance

BembaZambie

Esprit Créateur

MAMLAMBOEauallié

MAMLAMBO

Eaux, richesse

ZoulouAfrique du Sud

Esprit des Eaux

ABANTUBOMLAMBOEauneutre

ABANTUBOMLAMBO

Esprit

TranskeiTranskei

Esprit Esprit

ABATAWAEspritneutre

ABATAWA

Esprit

ZoulouZoulou

Esprit Esprit

CHIPFALAMFULAEspritneutre

CHIPFALAMFULA

Monstre

MozambiqueMozambique

Esprit Monstre

CHIUTAEspritallié

CHIUTA

Dieu

TumbukaTumbuka

Esprit Dieu

DITAOLANETerreallié

DITAOLANE

Héros

SothoSotho

Esprit Héros

EHLOSEEspritneutre

EHLOSE

Esprit

ZoulouZoulou

Esprit Esprit

HUVEANEEspritallié

HUVEANE

Dieu

BasutoBasuto

Esprit Dieu

IDLOZIEspritneutre

IDLOZI

Esprit

ZoulouZoulou

Esprit Esprit

ILOMBOEspritneutre

ILOMBO

Monstre

ZambieZambie

Esprit Monstre

IMILOZIÂmeneutre

IMILOZI

Esprit

ZoulouZoulou

Esprit Esprit

INKOSAZANATerreallié

INKOSAZANA

Déesse

ZoulouZoulou

Esprit Déesse

INTULOEspritneutre

INTULO

Esprit

ZoulouZoulou

Esprit Esprit

ITONGOÂmeneutre

ITONGO

Esprit

ZoulouZoulou

Esprit Esprit

MADLEBEEspritallié

MADLEBE

Héros

SwaziSwazi

Esprit Héros

MAULIEspritallié

MAULI

Dieu

ShonaShona

Esprit Dieu

MINEPAEspritallié

MINEPA

Dieu

ZambieZambie

Esprit Dieu

MKULUMNCANDEEspritallié

MKULUMNCANDE

Dieu

SwaziSwazi

Esprit Dieu

PAMBAEspritallié

PAMBA

Dieu

OvamboOvambo

Esprit Dieu

PUKQILIEspritallié

PUKQILI

Dieu

ZoulouZoulou

Esprit Dieu

TANGALIMLIBOEauallié

TANGALIMLIBO

Héros

XhosaXhosa

Esprit Héros

UKQILIAirallié

UKQILI

Dieu

ZoulouZoulou

Esprit Dieu

UMVELINQANGIAirallié

UMVELINQANGI

Dieu

ZoulouZoulou

Esprit Dieu